Στο κόκκινο φανάρι

“Στο κόκκινο φανάρι”

Πετώντας πάνω απ' το Αιγαίο

Πάνω απ' των κυμάτων τούς αφρούς

Κατάλαβα την ύπαρξη μιας διαρκούς προϊστορίας 

Είδα στο χάος δυο φτερά να περιφέρονται δίχως προορισμό

Να παρασέρνονται απ' τον σιρόκο και τα λόγια του

Διότι σήμερα κυριαρχούν τα προϊόντα κυνισμού στις αγορές

Και ότι διαρκεί λεν πως εκληματεί

Οι σύγχρονοι σοφοί και οι χιλιάδες παρουσιαστές ειδήσεων

Ανά τον κόσμο.

Αισθάνθηκα παράταιρος, άνθρωπος μόνος του

Μέσα σε καταιγίδα δίχως έρωτα - 

Τώρα σε ένα απ' τα πεζοδρόμια τής πόλης μου βαδίζω

Ρίχνω ένα ευρώ στον κιθαρίστα τζαζ κάποιας γωνιάς

Κι όσο βραδιάζει, τόσο και ταξιδεύω πιο αργά

Προς τα εκεί που σχεδιάζει η καρδιά

Ενάντια κινούμαι προς αυτούς που δείχνουν σχολιάζοντας

Στο δρόμο βρίσκω λιγοστούς τρελούς προσκυνητές

Που ψάχνουν για να βρουν την πιο μεγάλη αμαρτία.

Και λεν πως ο Θεός λέει διάφορα για τούς καλούς και τούς κακούς

Δηλαδή κάτι σαν μία διαρκή διαίρεση - ή  θ ρ ά σ ο ς

Χωρίς  ε γ ώ,  χωρίς τις προειδοποιητικές βολές κάποιου σεισμού:

Γίνομαι, ή πιο σωστά δεν γίνομαι στεριά

Μοχθώ να μάθω τι θα πει Οδός τής Αναπαύσεως

Για ν' αποκτήσω μόνιμη κρυψώνα στα ψηλά -

Μα σταματώ στο κόκκινο φανάρι.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Στην εποχή των δοσιλόγων φεγγαριών

“Στην εποχή των δοσιλόγων φεγγαριών”

Λεωφορεία κατεβάζουν κόσμο προς το κέντρο

Άνθρωποι προωθούνται, είναι σκυφτοί

Και ο Χριστός μετέχει σαν βροχή

Σ' αυτή την ασταμάτητη πορεία.

Επάνω στα βουνά χιονίζει δίχως λόγο

Εγώ ψάχνω να βρω κάποιο κενό

Και να το απολαύσω βρίζοντας

Και πίνοντας χυμό πορτοκαλιού

Απ' τους ληγμένους.

Δεκάδες μπαλκονόπορτες με ανοικτές κουρτίνες καταγράφουν τις στιγμές

Αυτές γνωρίζουν από την ιστορία περισσότερα:

Βρώμικο και αχάριστο αυτό το πρωινό - Δ ε υ τ έ ρ α

Δέκα ολάκερες βραδιές με προσευχές περάσανε 

Και συ καλέ μου Κύριε ακόμα επιμένεις

Ακόμα επιμένεις να ζητάς θυσιαστήρια

Ή μέλι μες στο τσάι.

Σύννεφα, πίσω τους κρύβονται δοσίλογα φεγγάρια

Πρέπει οι γάτες να επιβιώσουν οπωσδήποτε•

Μάρτης στον κάμπο και στο σχολείο κλάσματα •

Το γρήγορα που προχωράει η ζωή

Μ' ανθρώπους να στοιβάζονται επιθυμώντας δόξα

Ακούγοντας εμβατήρια τής προστυχιάς

Και “νυν” και “δι ευχών”, α ν ά κ α τα

Μύθοι, πραγματικότητα και μέλλον.

Μάλιστα, αυτά, τι άλλο να σάς πω;

Λύκος μοναχικός σ' αυτή μου τη ζωή

Που κυνηγά φαντάσματα και ψεύτες

Που κυνηγά ισορροπίες που τις έχασε μικρός:

Ορφάνια λέξεων, ορφάνια υλικών, ορφάνια πίστεως

Μόνο λίγες σταγόνες που προέρχονται από την πηγή με το αγίασμα -

Πρωί πέρασα κι από κει

Γιατί λέει η παράδοση ότι τα απογεύματα δεν πιάνουν οι ευχές - 

Ποιος νοιάζεται πια για τις ευχες

Όταν με λιγδωμένα δάχτυλα ένας μοντέρνος άγγελος

Δείχνει τα πεπρωμένα ολονών μας.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Το όνειρο κάποιου ποιητή

(Το όνειρο κάποιου ποιητή)

[Βαρέθηκα να παρατηρώ συντρίμμια προηγούμενων αιώνων, όντας φυλακισμένος μέσα σε μια κάμαρα από αυτές των επιθυμιών, την ώρα που έξω λυσσομανά μια καταιγίδα. Λάσπες και υποβαθμισμένες συνοικίες, πολιτικές δολοφονίες και Ανάκτορα, φρούδες ελπίδες κι υποσχέσεις δίχως γέμιση, ναρκωτικά παρθένα και πενιές από ξεκούρδιστα μπουζούκια επιστρέφουν ως μπαγιάτικοι μασκαράδες και με βάζουν να πληρώνω χρόνους παρελθοντικούς πανάκριβα, να αντιγράφω με τα χέρια μου διαταγές - μα όχι να μετακινώ βουνά μέσα στη νύχτα, κι ούτε να συμπυκνώνω υδρατμούς καθώς ακούω τις καμπάνες να χτυπούν: Δόξα τού απογεύματος και περιφρόνηση μαζί στα λόγια του παλιού καθηγητή που με ρωτάει πονηρά και στο λαό που βρίζει τούς αφέντες του και πριν λαλήσει τρεις φορές ο πετεινός τούς προστατεύει.

Εάν μου λείπει κάτι από τις μέρες τού καλοκαιριού, αυτό είναι η σύνδεση με τη φύση τού φονιά, τού άστρου που γνωρίζει την προέλευση όλων των διαδρομών που γίνονται άνθρωποι, που αποκτούν ψυχή από τον διάβολο, που ζουν ανάμεσα από μεγάλους φράκτες οικοπέδων. Ξέρω πως ήδη κάπου οι αμυγδαλιές ανθίσανε ξανά, ξέρω πως τώρα δεν χρειάζεται κανείς τα τέσσερα κλειδιά τού Ιησού• τώρα τις σπάζουνε τις πόρτες οι ηγέτες. Και ιδιωτική ζωή... - Ποια ιδιωτική ζωή; - Όλοι με μία κάμερα στο χέρι ταξιδεύουν, άπαντες δείχνονται• και τα Ιεροσόλυμα ανήκουν στους προγόνους τους, τώρα πια που καταναλώνουνε τα φάρμακα ανθρώπους.]

Όλα τα παραπάνω, ας πούμε ότι προέρχονται από ένα όνειρο που είδε κάποιος ποιητής απόγευμα. Αλίμονο, τα όνειρα που βλέπουν οι ποιητές είναι ποιήματα ατόφια και φυσικά, επειδή τα ποιήματα μοιάζουν με τα αινίγματα, χρειάζεται κανείς να ψάξει για να βρει τις λύσεις τους και όλα όσα θέλουν να μας δείξουν. Κάτι, που στην περίπτωση αυτού του μέρους ονείρου-ποιήματος (ή και αινίγματος), αγαπητοί μου αναγνώστες, το αφήνω στα δικά σας χέρια.

Καλή Σαρακοστή!

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Κοινοκτημοσύνη

(Κοινοκτημοσύνη)

Έχουμε νερό, έχουμε και σκοτάδι

Βλέπω κι ακούω τούς περαστικούς

Αγχώνομαι με δαύτους, χάνω την ώρα μου

Τα σύννεφα δεν μου μιλούν

Περνούν, περνούν και φεύγουν.

Να βλέπεις ότι βλέπεις είναι εύκολο

Να βλέπεις περισσότερα λένε πως είναι αμαρτία

Ή όταν φεύγεις προς τα μπρος

Κοίτα να έχεις στις βαλίτσες σου νερό τής λησμονιάς

Θα σού 'ναι χρήσιμο ως αναισθητικό

Ή και ως φίλτρο.

Κι ας πούμε πως Σελήνη, μιας και βρέχει, δεν υπάρχει -

Μη μου ζητάς τα εικονίσματα που θάλλουν

Και την ομπρέλα του Χριστού που ονειρεύτηκες

Θα την κρατά και πάλι ο ιεροεξεταστής

Ο πιο σκληρός απ' όλους - 

Λάβαρο δυστυχίας.

Άρματα μη επανδρωμένα και αρπίσματα

Ακούγεται ο ουρανός πιο μαύρος από πριν

Τρέχουν τα όνειρα πιο γρήγορα - είναι σπασμένα•

Ξέρω τι είναι, ξέρω πώς είναι:

Εσύ να λες “εγώ” όταν περνάς πάν' από γέφυρες

Ή όταν κολυμπάς κόντρα σε κύματα μεγάλα.

Τώρα, ζητάς από εμένα ραντεβού; Με προκαλείς;

Άστο! Ή ας το πούμε διακόσμηση απολύτως απαραίτητη

Για όλες τις ουδέτερες στιγμές

Ή θέμα εξετάσεων που επαναλαμβάνεται συνέχεια

Μέχρι αυτές να εξαφανιστούν -

Ω κοινοκτημοσύνη.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Άντε γεια βλαμμένη καθημερινότητα

(Άντε γεια βλαμμένη καθημερινότητα)

Κι άντε μετά να συγκεντρωθείς όταν τριγύρω σου γίνονται τόσα: Οι έχοντες την εξουσία κάνουνε ότι θέλουνε - σιγά το νέο. Και η κάθαρση (σε τέτοιες περιπτώσεις) είναι κάθαρση; - “Ε, άι στο διάολο” , όπως μας σέρβιρε μια μέρα κάποιος απ' τούς θεσμούς τής πολιτείας μας - κάποτε βέβαια αυτό θα τού επιστραφεί (αλίμονο) -  θα το προλάβουμε κι εσείς κι εγώ να είμαστε παρόντες; Γιατί είναι θεσμός και η εκδίκηση, θεσμός που έχει γίνει καθημερινή συνήθεια ύστερα απ' το προπατορικό αμάρτημα και τρέχει ως το τώρα. Όμως, κι εγώ και (πιστεύω) αρκετοί από εσάς, έχουμε άλλα ενδιαφέροντα, άλλες προτεραιότητες, θέλουμε τη ζωή: ζωή κι όχι κονσέρβα άδεια. Γιατί, αδειάζουν τέτοιες καταστάσεις τη ζωή, προτείνουν, αντί για έργο, γκρίνια, δεν θάβουν τούς νεκρούς, ζαλίζουν τούς ανθρώπους, επεκτείνοντας χρονικά έναν μαυροκόκκινο (συμβολικά κι όχι πολιτικά) ζυγό, κάνοντάς τον πεπρωμένο. Και οι πορείες των πρωταγωνιστών παρόμοιες κι εναλλασσόμενες ή (όπως λέει και η παροιμία) εκεί που είσαι ήμουν κι εδώ που είμαι θα ρθεις...

Και θα 'ρθουνε και πιο ευτελισμένες μέρες όμως, κανείς πολιτικός δεν έχει στο μυαλό του ότι μπορεί να ζήσει και στιγμές που θα τον σύρουν κι αυτόν όπως τους προηγούμενους, όπως  και αρκετούς από αυτούς που θα 'θρουν: ήταν που ήταν πρόστυχος ο κόσμος μας, έχουμε καταντήσει να τον κάνουνε χειρότερο αυτοί που κάθε τόσο μας τάζουν ότι θα τον βελτιώσουν - απλώς αλλάζουνε τα πρόσωπα αλλά, η τέχνη τής καταστροφής παραμένει ίδια. Και είναι κι ο καιρός μουντός, κι ενώ ελπίζουμε πως θα βελτιωθεί μέρα με την ημέρα, αυτός χειροτερεύει, ακολουθώντας την  ζωή τής ταλαιπωρημένης μας τής κοινωνίας.

Οπότε: 《Άντε γεια βλαμμένη καθημερινότητα》 - Ποιοι τάχα έχουν την τόλμη να το λένε ευθαρσώς;  Και ύστερα; - Και ύστερα χαμόγελο ειρωνικό, ειρωνικό επίσης και το κούνημα τού κεφαλιού, ειρωνικά να ξεπερνά κανείς τις στεναχώριες. Ειρωνεία vs τραγική ειρωνεία• σαφώς και προτιμώ την ειρωνεία καθαρή, όπλο προσωπικό, όπλο δικό μου.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Εσπερινή επικοινωνία

(Εσπερινή επικοινωνία)

Α'

Να βλέπεις από την πραγματικότητα πιο πέρα

Να μην αντέχεις, να μιλάς

Ο άνεμος να ξετυλίγει το παρόν σου

Να λιώνουν τα μολύβια σου πιο γρήγορα απ' το κανονικό

Να βλέπεις δίχως φόβο την απογευματινή μουντάδα τού χειμώνα:

Δίχως φόβο - και  απ' τη νύχτα ηδονές  να μην προσμένεις

Μόν' ένα μαξιλάρι αναπαυτικό και λίγη μέθη.

Βάλ' το κλειδί στην κλειδαριά

Ξεκίνα προς τα μέσα μιαν απόδραση:

Ναυάγια, καμπάνες που χτυπούν Εσπερινό

Λίγο πριν απ' το μαύρο βασιλεύει ένα μοναδικό λευκό

Ένα λευκό διάφανο -

Δεν κρύβεται το ατελές με τίποτα

Μα η σιωπή το βελτιώνει.

Και να που μόλις έχεις γεννηθεί - 

Ας είν' καλά κάποιες παλιές φωτογραφίες•

Μια-δυο σταγόνες πρώιμης βροχής δημιουργούν κατάσταση

Σε ρίχνουν κάτω, μάχεσαι για να σηκωθείς - τα καταφέρνεις

Δείχνεις προς το ημερολόγια και βρίζεις -

Ω ξανθό δικαίωμα, ω σύνορο τής συννεφιάς

Ω κόσμε τού χειμώνα.

Όντως, είν' μακριά η δυτική ακτή

Κι όλοι αυτοί που έφυγαν τα τελευταία χρόνια

Τώρα γυρνούν αμίλητοι στην αγορά -

Είν' ήρεμοι, είναι σαν ζωντανοί:

Είναι μαγεία χρήσιμη του χρόνου η μαγεία -

Γυρνούν αμίλητοι - αμίλητος γυρνάς κι εσύ

Ενώ στις εκκλησιές διαβάζονται αποσπάσματα

Απ' τις γραφές τής πιο μεγάλης προδοσίας.

Β'

Κι έτσι, μοιάζει και τούτος ο καιρός με παρελθόν

Σε slow motion - φάση που χάθηκε οριστικά απ' τον φακό

Οι μηχανές είν' αναμμένες και μαρσάρουν:

Υγρασία, ψυχρός αέρας από τα βουνά

Μετράνε απουσίες οι μικροαστοί

Και ύστερα χορεύουν.

Και σε ποιον χάρισες τούς πρώτους χτύπους τής καρδιάς σου δε θυμάσαι

Μια από τις αλήθειες οι αμυγδαλιές με τα μπουμπούκια τους 

Ναι, τα γουρούνια αγαπούν και το ψιλόβροχο

Κι αφού οι πράξεις είναι δεδομένες

Προς τι όλες αυτές οι σκέψεις;

Προς τι τόσες δηλώσεις;

Προς τι τόσες επαναλήψεις;

Άνοδος ή απλώς μία αρχαία σκάλα

Τρίζουν τα σκαλοπάτια της

Η εκμετάλλευση περνά σε άλλο στάδιο:

Ε π ό μ ε ν ο - ή, επομένως δεν υπήρχε θησαυρός

Σ' εκείνο το μπαούλο το οποίο σάπιζε

Μες στης γιαγιάς την αποθήκη.

Θυμάσαι τη μεταπολίτευση; την επιστράτευση; τις εξομολογήσεις;

Τι γρήγορα που τέλειωσε κείνο το καλοκαίρι!

Και ύστερα, χωρίς γιαγιά, χωρίς αθώα παραμύθια•

Μεγάλωσες απότομα - σού μάθανε να χτίζεις δίχως σχέδιο

Ασφαλώς και σε καταλαβαίνω:

Δίψασες, έγινες διψάς πολύ ακόμα.

Γ'

Μου 'παν να γράψω ιστορία κρυφακούγοντας -  θα με βοηθήσεις;

Ξέρεις ποιοι είν' αυτοί που σ' αγαπούν;

Ξέρεις ποιοι ντρέπονται να σού το πουν;

Το ξέρεις;

Ή μήπως οι αχνοί των ημερών σε ζάλισαν

Και ψάχνεις για καινούριες αποδείξεις;

Άρχισαν οι νυχτερινοί διαβάτες την αποψινή παρέλαση

Βλέπεις αυτόν τον γέρο;

Τον θυμάσαι;

Στάσου γυμνός και πάλι στο παράθυρο

Άγγιξε με τα δάχτυλα το βρώμικο το τζάμι

Θέλεις να δεις πού βρίσκονται τα σύνορα τής φαντασίας;

Λέγε, το θέλεις;

Η ανεξαρτησία τζάμπα δεν το πολεμά - αξίζει να μουτζουρωθείς;

Πες μου, αξίζει;

Απόψε το παράλογο προσφέρεται υγρό

Σκέψου, αλλού υπάρχουνε και πάγοι•

Για ποιο φεγγάρι, για ποιο όνειρο

Πίσω ξανά στα χρόνια των ηρωισμών;

Και οι εχθροί ποιοι είναι;

Αοριστία γένους ουδετέρου

Ιδού λοιπόν - που λέγαν και οι πρόγονοι

Πρέπει να 'μαστε έτοιμοι

Πρέπει να τα προλάβουμε τα πρώτα χελιδόνια.

Δ'

Αλλά θ' αναγκαστείς να λιώσεις πάλι ζάχαρη - μη βιάζεσαι

Όλα με τη σειρά τους, ως τα μεσάνυχτα υπάρχει χρόνος αρκετός•

Ήσουν μαύρος ιππότης το φθινόπωρο

Είχες κρυφτεί πίσ' απ' το μεγαλύτερο φεγγάρι

Έταζες πίστη στα γεννητικά σου όργανα

Έλεγες πως υπήρχες μόνο για το μέλλον.

Τότε δεν ήμουνα εγώ - ήσουν εσύ

Μια μπάντα ροκ συνόδευε τις αμαρτίες σου

Είχες δεχθεί φιλιά από μια πορνοστάρ

Μ' ένα ταξί ανέβηκες στον Όλυμπο

Αλλά δεν γύρισες ποτέ - δεν είχες να πληρώσεις

Δεν είχες άλλα εμπορεύματα στις τσάντες σου

Ούτε οράματα, ούτε και φαντασία:

Φαντασία, γεύση, λουλούδια στην κατάψυξη

Απόψε είναι πρόστυχα τα ρεύματα των σκέψεων

Ή, μακριά, στη θάλασσα, υπάρχει τρικυμία•

Και τις αγάπησες τις τρικυμίες

Δόθηκες σε αυτές ενέχυρο

Έμαθες να ακούς πριν απ' τη μουσική τους στίχους

Έμαθες να περιφρονείς αυτούς που δεν πετούν

Έμαθες ότι οι ορίζοντες δεν γίνοντ' από χώμα.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Μικρή μέρα

(Μικρή μέρα)

Γίνεται κάθε μέρα ποίημα διαφορετικό το αστικό τοπίο

Βροχή (λέει) από τ' απόγευμα – δικαιοσύνη

Μετακομίζεις, εκδρομές, ποιητικές μεταφορές•

Χαντάκια και αυλάκια είναι γεμάτα με νερό

Ακούω ραδιόφωνο, φαντάζομαι βουνά

Ακόμα ένας μήνας τελειώνει.

Ώρες - εν ειρήνη

Στίχοι εντυπωσιασμού - δεν είναι στίχοι

Ακόμα όμως, υπάρχουν πρωινά νυχτερινά

Θεός τα 'χει στολίσει με σιωπή:

Γέννηση; Θάνατος; Διάθεση;

Εκδίκηση μιας αδιάφορης στιγμής - από τούς θρύλους.

Και οι νηστείες πια τόσο βαρετές

Τόσο που, γενικώς, τον χρόνο καταγράφουν•

Θα μου πείτε: σ ο υ ρ ε α λ ι σ μ ό ς

Όμως τ' αποτελέσματα μοιάζουν με χάρτες -

Κανείς δεν τούς αμφισβητήσει δεν μπορεί

Κανείς δεν έχει όρεξη να κλάψει.

Πιο πέρα δρόμοι, δρομάκια, λεωφόροι

Ανακαλύπτω διαρκώς, αποκαλύπτω διαρκώς

Γιατί υπάρχουν αναμμένα φώτα

Γιατί υπάρχουν και κορίτσια που χαμογελούν

Κι αυτή εδώ η Κάθοδος δεν είναι προς τον Άδη:

Νιώθω ότι πετώ - μα είν' απλώς μια κατηφόρα.

Αδύνατον - υπάρχουν όρια

Μπορώ τώρα ν' ανάψω το κερί

Ή να φωτογραφίσω ένα παραθύρι - 

Σ' αυτό το παραθύρι κάποτε κεντούσε κάποια δέσποινα•

Θα πει αυτό πως η Ανάσταση προϋποθέτει Ύπαρξη

Ή, ότι για όσα χρέη μας αφήσαν πίσω οι θεοί

Εμείς δημιουργήσαμε θυσίες.

Αμεσότητα, θαυμασμός, θρυμματισμός, υπερβολές

Τώρα, εδώ - υ π ε ρ β ο λ έ ς

Και κάτι που να βιάζεται να μεγαλώσει σαν παιδί -

Μικρή, τόσο πολλή μικτή αυτή η μέρα.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Βουνά τού αύριο και αναρχία

(Βουνά τού αύριο και αναρχία)

Και να που νύχτωσε γι' ακόμα μια φορά και το παράξενο είναι πώς το βραδάκι προμηνύεται ιδιαιτέρως μαλακό• και ας μην έφυγε ακόμα ο χειμώνας. Δεν έχω να προτείνω κάτι διαφορετικό όπως κι εσύ δεν έχεις σίγουρα τα συναισθήματά σου, ούτε καν τώρα. Και: μία έκπληξη καλή κάθε δεκαπενταετία: έτσι τράβηξε η ζωή μου προς τα μπρος και έτσι συνεχίζει, μαθαίνοντας τα απογεύματα τη φύση και τα βραδάκια (καλή ώρα), ακούγοντας λάτιν-τζαζ και διαβάζοντας ποιήματα τού Κέρουακ και τού Νερούδα. Και να που νύχτωσε λοιπόν και η παλέτα των χρωμάτων άλλαξε, προσφέροντας καινούριες ευκαιρίες. Βεβαίως  κι  επιστρέφουνε συχνά οι εφιάλτες: είν' κάτι αναπόφευκτο• είναι μια ευκαιρία ένας άνθρωπος να βρει πόσο αντέχει.

   Δεν ξέρω πόσα Ψυχοσάββατα έχουνε μείνει ως το Πάσχα, δεν ξέρω πόσες είναι οι διαδρομές που οδηγούν στην κεντρική πλατεία, δεν ξέρω σήμερα πού είσαι. Πριν λίγο, από τον πίσω δρόμο ακούστηκαν δεκάδες κόρνες• πρέπει να τέλειωσε κάποιος αγώνας μπάσκετ• κάποια ομάδα κέρδισε• κάποια ομάδα έχασε• ίσως να πραγματοποιήθηκε μια έκπληξη όμοια με αυτές που σού 'χω γράψει παραπάνω. Αν δε, αυτή η έκπληξη σημαίνει και αγάπη: Ωσαννά!

   Βεβαίως έχω να σε δω κάμποσους μήνες και δεν μπορώ με τίποτα να υπολογίσω το τι σκέφτεσαι ετούτες τις ρηχά νυχτερινές στιγμές: τι σκέφτεσαι για μένα, για το αίμα μου, για την κοινωνική πλευρά κάθε ατομικότητας - τι τραγική που είναι η πλευρά αυτή και τι παραπλανητική είναι η πρώτη η ματιά: Παραπλανητική; Αποπλανητική; Αμφίστομο μαχαίρι;

   Κι εγώ, το πώς να προπονώ το σώμα μου το ξέρω. Μα την ψυχή μου; Μα την ψυχή; Καμιά ψυχή δεν είναι τέλεια προπονημένη - το ξέρεις; Η σκάλα προς τον ουρανό είναι απλώς κι αυτή μια σκάλα. Στα σκαλοπάτια της έχουν (κατά καιρούς) τραγουδήσει ντίβες: η Μέρλιν, η Ρίτα, η Μπριζίτ - όχι όμως εσύ καρδιά μου, όχι εσύ• ομοίως όχι και οι ψηφισμένοι ψευτοήρωες τής συμφοράς• λόγος κι αυτός για να προτιμήσω τα βουνά και αύριο και τις επόμενες ημέρες. Άλλωστε όπου αγάπη δεν υπάρχει, κυριαρχούν συνήθως πρόστυχα πολιτικά μηνύματα, τάξεις και αναρχία: Καρδιά μου, δεν αποφεύγεται η αναρχία• τη χτίζουν άνθρωποι σαν και τη  αφεντιά σου - ή, σαν κι εμέ τον ίδιο.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Οι στρατιώτες

(Οι στρατιώτες)

Ξέρω, ψάχνεις για τύψεις, ψάχνεις για στρατιώτες, ψάχνεις για στρατιώτες που πεθάναν όρθιοι πριν ακριβώς έναν αιώνα. Τούς ψάχνεις στις πλατείες, τούς ψάχνεις μέσα στις εποχές - τούς βρίσκεις σαν αγάλματα, τούς βρίσκεις σαν εγκλήματα, τούς βρίσκεις σαν αποτελέσματα στα μάτια των μικρών παιδιών, πάνω σε γιορτινά τραπέζια, μέσα σε βάζα ξεχασμένα, στις αποβάθρες σιδηροδρομικών σταθμών που βρίσκονται σε άγονες περιοχές, εκεί όπου δεν έχει κύματα, εκεί όπου το σύμπαν συμβολίζεται από περίεργες ανταύγειες.

   Ψάχνεις, ψάχνεις μα δεν το λες, δεν το διαδίδεις, το φοβάσαι. Φοβάσαι; - Τον φόβο να τον ξεπερνάς, γνωρίζοντας ότι υπάρχουν δορυφόροι και πως η διαφάνεια συνήθως αφορά τούς αδυνάμους: Μα είσαι ήδη τυχερή, μα είσαι ήδη δυνατή, μα ήδη επιλέγεις πρώτη: από τα θεϊκά βιώματα μέχρι τα ντοκουμέντα, από ποιητικές νεκρολογίες μέχρι και τα ονόματα, από χορούς φολκλορικούς ως τα κουμπιά μαχητικών αεροπλάνων.

   Ψάχνεις, αφήνεις τον αθλητισμό σε μένα - σ' ευχαριστώ: Σ' ευχαριστώ  γιατί είν' ο αθλητισμός τμήμα τής λογικής και φυσικά μ' ενδιαφέρει. Σ' ευχαριστώ που μ' άφησες και τ' όνειρο, που μ' άφησες να κρατώ στα χέρια μου μοναδικές εικόνες: σπασμένες λόγχες, τρύπια κράνη, τρύπιες στολές, λόγια που έχουν πεταχτεί σε κάδους σκουπιδιών, περιοχές κοιμητηρίων καταπράσινες, άφθονες φτωχογειτονιές του εικοστού αιώνα.

   Κι ο θάνατος: εδώ - εκεί. Κι η φύση παντού η ίδια: ίδια προς το παρόν, το παρελθόν, το μέλλον. Ίδια, σαν των ιεροδούλων τα κρεβάτια, σαν τα γυαλιά των υπολοχαγών, σαν τα χαμόγελα πρωθυπουργών, σαν θησαυροί που 'χουν βρεθεί σε στρώματα νεκρών υποκειμένων: Νεκρών υποκειμένων, νεκρών σκεπτόμενων συνόλων, νεκρών που δεν προσπάθησαν ποτέ να κυλιστούν στη αμαρτία.

   Ψάχνεις για τύψεις - ψάχνω για τα ξεθωριασμένα χρώματα και κάποιες φλόγες: φλόγες - ελπίδες, σπίθες σε τζάκια χωρικών, σπουδαίες ζωγραφιές επάνω σε χαρτιά κιτρινισμένα. Ψάχνεις• στην πράξη όμως είσαι αδιάφορη, δεν συγκεντρώνεις διευθύνσεις από διατηρητέα σπίτια, δεν βλέπεις την αγάπη σαν περνάει από δίπλα σου• το πολεμάς χορεύοντας και ανεβαίνεις σκάλες.

   Πάντως, σού γράφω απ' το καλοκαίρι, απ' ένα κιόσκι δίπλα από τη θάλασσα, τη θάλασσα τής λησμονιάς, τη θάλασσα μιας λησμονιάς αιώνιας• πλέον κανείς δεν κολυμπά μέσα σ' αυτή τη θάλασσα: Οι στρατιώτες σου προχώρησαν, οι στρατιώτες σου υπάρχουν κάπου μακριά - ή, δεν, υπάρχουν. Γιατί δεν αποκαλύπτει πάντα το λιβάνι τις αιχμές, γιατί μαθαίνεις πορευόμενη, γιατί μαθαίνω πορευόμενος ότι η δύση είν' η μοίρα τού ηλίου.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Delivery and rock 'n' roll

“Delivery and rock 'n' roll”

Κι εγώ, πολέμαρχος - ποιους τάχα εξυπηρετώ;

Αυτογνωσία – Πατριδογνωσία:

Τρία – μηδέν•

Γιατί υπάρχουν και προτεραιότητες

Και είναι λίγη η ζωή

Αχ είναι τόσο λίγη.

Και αν δεν είμ' εγώ

Θα είναι κάποιος άλλους που θα δράσει:

Το άγαλμα θα γκρεμιστεί

Θα σπάσει και θα σκορπιστεί

Στους δώδεκα ανέμους.

Παρ' όλ' αυτά δεν θα λιποτακτήσω

Δεν θα λιποτακτήσω απ' τα λόγια τής συνείδησης:

Έρωτες παιδικοί, πανάρχαιες διακοπές

Αστροβροχές φιλόμουσες

Από αυτές που σαν σού λένε “καληνύχτα”

Μετράει εκατό φορές

Και οι ορίζοντες αυτό το πράγμα το γνωρίζουν.

Σταγόνες, ομπρέλες, delivery and rock 'n' roll

Μου φέρανε τα διαγράμματα, τα βλέπω

Ας είν' καλά ο εφευρέτης τού ηλεκτρικού λαμπτήρα πυρακτώσεως

Ή και εκείνος που 'φτιαξε τον “αυτόματο πιλότο”:

Φτάνεις χωρίς να οδηγείς

Φτάνεις χωρίς να σκέφτεσαι

Φτάνεις και βρίσκεις φάκελο με νέες οδηγίες.

Και τότε βέβαια δε ρωτάς - δεν προλαβαίνεις

Δαγκώνεις τον καρπό τού κάκτου – αλίμονο

Τη μυρωδιά την ξέρεις από πριν

Όπως και τις κραυγές των οργασμών

Αγάπη - σού λέω αγάπη•

Και μες στις φλέβες μας διαφορετικό

Διαφορετικό το αίνιγμα

Διαφορετικό το αίμα.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Ουδετερότητα μες στη βροχή

“Ουδετερότητα μες στη βροχή”

Ακόμα και μέσα στη βροχή ουδετερότητα

Λάμπουν των φορτηγών τα φώτα δυο φορές

Πιο πέρα επεισόδια που κάνουν οπαδοί

Να σάς διηγηθώ - ποια η αξία;

Και το κυνήγι μονοκόμματος θεσμός:

Ρουσφέτια, υποτίμηση, κόστος λειτουργικό -

Όχι, δεν σάς μιλώ για άλλη μια θρησκεία.

Κι αν κάποιος από σας πιαστεί  σε δίχτυα καϊκιού 

Ίσως και να προκύψει έρωτας με μόνο μια ματιά-

Ω νύχτες υγρές, νύχτες διπλές

Νύχτες μ' αρώματα πορνείων μελαγχολικών -

Βρεγμένη και γυμνή η μεγαλούπολη

Βρεγμένοι και γυμνοί οι κάτοικοί της.

Πια δεν κρυώνω όπως κρύωνα παλιά

Χαζεύω τα μποτιλιαρίσματα

Χαζεύω το πώς τρέχουνε οι μαθητές

Θυμάμαι έναν έρωτά μου μυστικό

Σκέφτομαι ότι από μυστικό σε μυστικό

Φτάνεται η αλήθεια πιο νωρίς -

Ποιοι συνειρμοί; Ποια ματαιοδοξία;

Κι είναι βρεγμένα και τα μνήματα

Κι οι σημασίες τώρα φτιάχνονται από Αγίους Μυστικούς:

Ο Άρτος, ο Οίνος και τα Ευαγγέλια

Κυκλώνεται από την πίστη η οργή

Για ένα στοίχημα που χάθηκε κατά το παρελθόν

Γιατί δεν δικαιώνεται κανείς

Συνέχεια φορώντας μαύρα ρούχα.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Βιασύνη

(Βιασύνη)

Για ότι έμεινε απραγματοποίητο:

Αγάπη, έρωτας, θρησκευτικότητα

Αναζητήσεις που δεν βρήκανε τούς στόχους τους

Και μείναμε μονάχοι μας

Και με κλειστές τις πόρτες.

Κι εγώ να είμαι υποχρεωμένος να θυμάμαι τα δυο στήθη σου

Τα δυο σου μάτια και τις λέξεις

Τις τελευταίες λέξεις που 'χες πει σ' εκείνο το σταθμό -

Ήτανε άγουρη η εποχή και σφύριζε το τρένο.

Ήλιος, φως, τώρα πια βιάζομαι πολύ

Δεν ήμουνα ποτέ υπέρ της δουλοπρέπειας 

Κι αυτό σημαίνει κάτι.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Η πρόβα

(Η πρόβα)

Ανέβαινα την ξύλινη τη σκάλα, νύχτωνε

Ηχούσανε παράξενα τα βήματά μου

Σαν βήματα νεκρού, σαν βήματα τής σιγουριάς

Κι όλα αυτά μες στο σκοτάδι.

Κι η υγρασία να τρυπά τα κόκαλα

Όπως οι άρρωστες στιγμές τής ματαιότητας

Που ζουν συνήθως νύχτα.

Σαν έφτασα στον όροφο

Κινήθηκα απρόθυμα προς τη μεγάλη πόρτα.

Την άνοιξα.

Μόλις την άνοιξα, άρχισαν οι ιεροψάλτες να δοξολογούν-

Μια πρόβα ήτανε, ήταν απλώς μια πρόβα.
ΑΠΌΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Το άδικο τής αποστείρωσης

(Το άδικο τής αποστείρωσης)

Και η ελπίδα για καλύτερη ζωή - πάντα ελπίδα

Και η σημαία πάντα στον ιστό

Κι αυτός που πέθανε - δεν πέθανε:

Μια λέξη του εδώ, μια φράση του εκεί

Και στη βιβλιοθήκη σκόνη.

Κι όταν θα αποκαλυφτεί το άδικο της αποστείρωσης

Τότε αυτός θα λείπει.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Παραλήρημα

ΠΑΡΑΛΗΡΗΜΑ

Η  όψη σου ολόλαμπρη ...

Όμορφη...γυμνή...στην άκρη της θάλασσας...

Το κύμα παλεύει να σε αγκαλιάσει...

Σε ποθεί...σε θέλει...

Ο ήλιος σε βλέπει...σου χαμογελά ...

Προσθέτει το φως του στην λάμψη σου...

Τα μακριά σου μαυρισμένα πόδια...

σταυρώνουν θεικά σε ένωση θαύματος...

Τα μικρά στητά σου στήθη ανεβοκατεβαίνουν ...

Πνοή παίρνουν απ την καρδούλα σου...

Τα μαλλιά σου χύνονται πάνω

στην ξανθή άμμο παίρνοντας το χρώμα της...

Ένα διαμάντι μέσα σου ....

Δονεί όλο τον κόσμο....

Ρυθμός... όραση... κίνηση...

Απόλαυση ...τελειότητα ....

Έρωτας...μυσταγωγία...

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Εννέα όγδοα

(Εννέα όγδοα)

Και τότε άρχισε να μου μιλά για τα ταξίδια του στα βάθη της Ανατολής.

Από τα στέκια μας είχε χαθεί κάπου τριάντα χρόνια.

Μου μίλησε για γκέισες, για οπιομανείς, για τα ουρί τού παραδείσου

Και την έρημο.

Μας έστελνε πιο γρήγορα το βράδυ ο συννεφιασμένος ουρανός

Κι εγώ σκεφτόμουν ότι

Η δικαίωση αρέσκεται ν' αργεί πολύ - πάρα πολύ

Και ο ρυθμός τής μουσικής ήταν εννέα όγδοα.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Αποχωρήσεις

(Αποχωρήσεις)

Τοίχοι καταγραμμένοι με συνθήματα και ασυναρτησίες

Ομίχλη, οι πέτρες του καλντεριμιού γυμνές, υγρές, χορταριασμένες

Άνοιξ' απότομα τα μάτια μου - όνειρο ήταν

Όνειρο σαν πραγματικότητα.

Ως πότε η πραγματικότητα θα σβήνει τα οράματα;

Δύο Αρφικανοί πραματευτάδες κουβαλάνε μικροπράγματα

Περνούν και χάνονται μες στην ομίχλη

Εκεί που χάνονται και τα ποιήματα

Όταν πεθαίνουν οι δημιουργοί τους.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Απογυμνώνοντας το θαύμα

-Απογυμνώνοντας το θαύμα-

Πριν απ' την απουσία τού ηλίου, λίγο πιο πριν

Ίσα που να διακρίνεται το ερυθρό

Σε τούτη την ασπρόμαυρη φωτογραφία.

Τώρα περνώ την ώρα μου απογυμνώνοντας το θαύμα

Μα παραμένοντας ντυμένος

Μα παραμένοντας απόμακρος.

Τ' ακούω όμως το ρολόι να χτυπά - τι μου ζητάει;

Χιλιάδες χρόνια κρεμασμένος στην κρεμάστρα της σιωπής

Για μια μόνο στιγμή, για ένα πρώτο κλάμα:

Πια είναι κάτι μακρινό η γέννησή μου

Και βλέπω μπρος μου μόνο ένα φως

Να μεγαλώνει.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Δημιουργικές διαφοροποιήσεις

(Δημιουργικές διαφοροποιήσεις)

Ποτέ δεν μου άρεσε να ασχολούμαι με τις ημερομηνίες• με τις ημερομηνίες των γεννήσεων, των θανάτων, των μαχών. Η μνήμη μου ποτέ δεν με βοήθησε, όταν την χρειαζόμουν ήταν απούσα. Δεν πειράζει. Καλύτερα. Μου δόθηκε έτσι η δυνατότητα να ασχολούμαι απερίσπαστος με το μέλλον. Να ασχολούμαι απερίσπαστος χωρίς να κινδυνεύω να χαρακτηριστώ προδότης. Άλλωστε όταν περνούν στο περιθώριο οι ημερομηνίες, η ιστορία αποκτά ελαστικότητα ως το σημείο που εξασθενεί. Το πρόβλημα είναι πως εξασθενεί μόνο για λίγο• ύστερα επανέρχεται και μαζί της φέρνει και τούς πλαστογράφους της• κι αλίμονό μας. Σα' να λέμε, η παλιά σκουριά φέρνει καινούρια• κι από τις σκουριές το μόνο που μπορεί κανείς να περιμένει είναι οξειδώσεις, καταστροφές, διαφθορά (πιο επιστημονική), κερατομηχανές (πιο σύγχρονες) κι όλα αυτά εξαιτίας μιας πανούργας έννοιας η οποία ονομάζεται πίστη.

Κι αυτός εδώ ο τόπος πορεύθηκε δεκαετίες κυβερνημένος από πλαστογραφημένες ιστορίες: αυτή του χωροφύλακα κι αυτή τού ύπουλου λαϊκιστή “συντρόφου”. Ναι, από ιστορίες, και το χειρότερο από πλαστογραφημένες ιστορίες• και πίσω τους λιτανείες και πορείες άμοιρων πιστών, άμοιρων οι οποίοι (ατυχώς) επηρέασαν κι επηρεάζουν τις μοίρες και των άλλων, εκείνων που επιθυμούν μέλλον κι ελευθερία• διότι η ελευθερία είναι μόνο μέλλον, έχει στραμμένα προς τα κει τα μάτια της• κι εγώ, ως εκ φύσεως αμνήμων, το μόνο που μπορώ να σας υπενθυμίσω είναι αυτό το μαγικό το δίπολο: ελευθερία - μέλλον, μέλλον – ελευθερία.

Τώρα βέβαια θα μου πείτε πως υπάρχουνε και οι στρατεύσεις. Η παγίδα, φίλοι μου, βρίσκεται στους κατασκευαστές. Ποιοι είναι; Τι αποζητούν ατομικά; Τι κόσμο θέλουνε να φτιάξουν; Πώς γίνεται να αποκρυπτογραφηθούν τα “θέλω” τους; Πώς; Το να βρίσκουμε, κάθε φορά, αυτό το “πώς” έχει σημασία ζωτική. Από μιαν άποψη (την πιο σοβαρή), αυτή η αναζήτηση είν' θέμα αυστηρά προσωπικό, ξεκαθαρίζοντας πρώτα-πρώτα πως δεν είναι φιλελευθερισμός ο αντικομμουνισμός, πως δεν είναι κομμουνισμός ο αντιφιλελευθερισμός: αυτές οι θέσεις οι “αντί” αποτελούν μονάχα αρχές κύκλων αίματος μα και βλακείας. Και επιτέλους οι μπροσούρες ας τοποθετηθούν κι αυτές στα ράφια τα οποία τούς αρμόζουν και βέβαια οι νέοι, επιτέλους πρέπει να ξεφύγουν από τις λογική του να γίνονται, για να τούς δοθεί (κι όχι να την κερδίσουν) αργότερα μια σίγουρη και άνετη ζωή, αφισοκολλητές, καταληψίες, παπαγάλοι, και να σταθούν κριτικά απέναντι σε όσα οι παλιότεροι τους παραδίδουν - η παράδοση άλλωστε παίζει άλλους ρόλους, ρόλους εισαγωγικούς σε τόπους δημιουργικούς, ρόλους υποστηρικτικούς• το ζήτημα πια είναι τα πρόσωπα και οι δημιουργικές διαφοροποιήσεις.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Το λευκό και το γκρίζο

(Το λευκό και το γκρίζο)

Διαβάζω, διαβάζω ψάχνοντας τα λάθη: να τ' αντικρίσω, αν γίνεται να τα απορροφήσω, να πελεκήσω απ' το μέλλον τους όσο μπορώ, στις θέσεις τους να βάλω παύλες και τελείες. Η σκοτεινιά κυριαρχεί σ' αυτή εδώ τη μέρα. Ψάχνω να βρω πόσα απ' τα μολύβια μου βρίσκονται σ' ετοιμότητα και ποια από αυτά δεν με κουράζουν. Τον εαυτό μου τον ποτίζω με καφέ και με νερό και τρέφομαι με κουλουράκια: δούλος προσωπικών παθών κι ανώνυμων - όπως και κάθε ποιητής. Γιατί την ποίηση την γέννησαν τα λάθη και τα πάθη. Γεννήθηκε η ποίηση μετά από την έξωση απ' τον παράδεισο των πρωτοπλάστων: αυτό δεν είν' καινούρια είδηση, δεν είναι καν επιλογή, είναι ανάγκη• είν' μάλιστα μια ανάγκη που κοστίζει, που κατά το παρελθόν κόστισε και ψυχές, ζωές και όνειρα: Ω Μαγιακόφσκι, ω Τσβεντάγιεβα, ω Καρυωτάκη...

Το γκρίζο τής ημέρας προδίδει ότι κάτι άρρωστο πλανιέται στην ατμόσφαιρα: ορίζοντας δεν φαίνεται, κτίρια κι αντικείμενα μοιάζουν ξασπρισμένα: πόλη - νεκροθάλαμος κι οι εκκλησίες άδειες. Φοβούνται οι άνθρωποι; Έχουνε κουραστεί οι άνθρωποι; Μόν' ένα πλήθος από παρατημένες φάμπρικες προσεύχονται• σπασμένα τζάμια, πεσμένοι τοίχοι και τρύπιες οροφές προδίδουν προσδοκίες: κάποτε οι μαθήτριες φορούσαν μπλε ποδιές, κάποτε είχαν πρόσωπα οι άμυνες: Έλεγες αυτός, αυτός, αυτός κι ο άλλος, κόντρα στις μικροκάμερες και στα αόρατα λεφτά των ημερών μας.

Δουλεύω, κάποιες στιγμές γελώ σαρκαστικά. Μου είναι εύκολο πολύ τα μάτια μου να κλείσω και να γράψω δέκα ύμνους στην αγάπη ή έστω δέκα εμβατήρια για τούς επόμενους μελλοθανάτους στρατιώτες: Γίναμ' αγρότες από κυνηγοί και από τότε πολεμάμε μεταξύ μας• γιατί τα όπλα δεν τα εξαφάνισε κανείς απ' τους θεούς και βέβαια δεν γίνεται, εφόσον υπάρχουν, να μην χρησιμοποιθούν: Ω βιομηχανία άμυνας, ω βιομηχανία επιθέσεως, ω βιομηχανία τού θανάτου.

Κάποτε, όχι πολύ παλιά, υπήρχαν υπουργεία στρατιωτικών ή και πολέμου... Ύστερα (λέει) γίναμε ανθρωπιστές και τα μετονομάσαμε σε υπουργεία τής αμύνης: τι ατιμία, τι προστυχιά, τι ψέμα. Κι εγώ αναρωτιέμαι το γιατί να μην υπάρχουνε και υπουργία επιθέσεως• δεν λεν πως η καλύτερη άμυνα είναι η επίθεση; Και, πώς, στο διάβολο, να βάλει μια ομάδα γκολ χωρίς ποτέ της να επιτεθεί; Σουρεαλισμός, σουρεαλισμός εις το τετράγωνο και η ηλιθιότητα των μαζανθρώπων βασιλεύει.

Κοιτάζω το λευκό και γκρίζο τής ημέρας. Πριν λίγο με πληροφορήσαν πως συνέβη άλλη μια βεβήλωση νεκρού από πρώην συντρόφους του• σαν μπαίνουνε στη μέση τα συμφέροντα ακόμα κι αδελφός τον αδελφό...: Η αθλιότητα δεν έχει πρόβλημα να δείχνεται και να παρελαύνει: Κανένα πρόβλημα, καμιά ντροπή: ο θάνατός σου - η ζωή μου... Κοιτάζω το λευκό και γκρίζο τής ημέρας: φεύγει κανείς μ' ελευθερία, γυρίζει μ' απαγόρευση κι όλα καλά κι όλα ωραία που λέει και το λαϊκό τραγούδι: Απαγορεύεται το φως, απαγορεύεται το σκοτάδι, απαγορεύεται ο έρωτας. Απαγορεύονται ο Μαρξ και ο Φον Χάγιεκ, απαγορεύονται ο Γκόργκι και η Άυν Ραντ, απαγορεύονται ο Δημήτρης Χατζής και ο Νικ Γκέιτζ, απαγορεύονται τα γνήσια και τα γενόσημα, απαγορεύεται η μοίρα  - δίχως την έγκριση τού υπεύθυνου πρωθυπουργού.

Κοιτάζω το λευκό και γκρίζο τής ημέρας• πλέον απλώς κοιτάζω...

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Προσωπικά

(Προσωπικά)

Πλατεία, πρωινό απόβροχο, γραφή αργή - πολλή αργή κι εκδικητής ο ήλιος. Βλέπω το συντριβάνι και τ' αγάλματα, θέλω να σάς τα δείξω όπως είναι τώρα: γυμνά, βρεγμένα, μελαγχολικά. Ελάχιστα φύλλα κίτρινα υπάρχουνε στα δέντρα• τα ξέχασ' ο χειμώνας, τα κέρδισε η μοναξιά των εξαιρέσεων• τους πιο πολλοίς ανθρώπους γύρω μου τούς έχουνε κερδίσει οι ειδήσεις. Έκλεισ' ακόμα ένα εικοσιτετράωρο ρυπαρής επικαιρότητας• δεν τρέχουμε, πετάμε• από μικροί αναζητούσαμε το πέταγμα, και τώρα που το έχουμε παθαίνουμ' από άγχος.
Εμείς πετάμε ή έστω το προσπαθούμε. Όμως, απουσιάζουν τα πουλιά διότι η χθεσινοβραδυνή βροχή τα περιόρισε, αφήνοντάς μας ουρανό κενό, έστω μια μια-δυο ώρες. Διότι σήμερα ο ήλιος είναι, όπως είπα και πιο πριν εκδικητής, κι ο άνεμος σωπαίνει• άνοιξη αν αναμονή κι οι πόθοι είν' ακόμα στο ψυγείο. Και να το πρώτο άγαλμα, και να το δεύτερο, και να το τρίτο και το τέταρτο• και να στο συντριβάνι: δίνει, προσφέρει νερό, νερό στον ουρανό, νερό στα όρια τού ουρανοί: θυσία.
Θυσία: Πόσο σκληρή είναι αυτή η λέξη! Να χάνεις κάτι χρήσιμο• να χάνεις κάτι χρήσιμο, κάτι που είν' η σημασία του για σένα ζωτική• κ8 αυτό για να γλιτώσεις ένα λουλουδάκι από τον μαρασμό, ένα μικρό ζωάκι απ' το θάνατο ή, τη συνείδησή σου.
Στεγνώνει το πλακόστρωτο, κάποιοι αρχίσαν πάνω του να περπατούν (για μένα όλοι τους είναι άγνωστοι)• ορισμένοι απ' αυτούς έχουνε σχηματίσει πηγαδάκια: συζητούν - άραγε τι να συζητούν; - Μπορεί την ιστορία τους, μπορεί τη ζοφερή επικαιρότητα, μπορεί το πού θα πάνε το Σαββατοκύριακο για να διασκεδάσουν: γήπεδο, ταβέρνα, μπαρ, σκυλάδικο ή μόνοι μες στο σπίτι. Και τα αγάλματα κοιτάζουν με αμηχανία, άλλο αόριστα τον ουρανό, άλλο τον δρόμο ο οποίος βρίσκεται απέναντι κι άλλο κοιτάζει τη βιτρίνα από ένα μαγαζί, ως αν να ψάχνει για να βρει από τα ρούχα τα οποία βρίσκονται εκεί κάποιο για ν' αγοράσει.
Όμως χθες βράδυ έβρεχε (παρακαλώ κρατήστε το αυτό), έβρεχε μες στη νύχτα• οι πιο πολλοί είχαν ξεχάσει τις ομπρέλες τους στα σπίτια τους, κάτι, που τώρα δείχνει φόβο: Τον φόβο των επαναλήψεων: Να ζήσουμε ξανά στιγμές κακές, αρρώστιες να 'ρθουν να μας βρουν, έρωτες λανθασμένοι να χτυπήσουνε τις πόρτες μας ή, απότομα να επιστρέψει η χθεσινοβραδυνή βροχή και όπου φύγει-φύγει. Κι έτσι, για την καχυποψία που υπάρχει στην ατμόσφαιρα βλέπουμε πως υπάρχουν εξηγήσεις: δεν είν' και λίγες οι φορές που επανέρχονται εις το προσκήνιο οι εφιάλτες.
Κι οι άνθρωποι επάνω στο πλακόστρωτο τις τάξεις τους πυκνώνουν. Πρέπει να απολαύσω τις υπάρξεις τους; Τώρα όμως γίνεται το μουρμουρητό βαβούρα, μαντεύω ότι ως το βράδυ το μαύρο θα βρίσκεται σε διαφορετική διάσταση• γιατί το μαύρο παρασέρνει τους περίεργους κι εκείνους που πιστεύουν υπερβολικά• και τα πουλιά καθυστερούν, και τα πουλιά καθυστερούν γιατί φοβούνται την οχλαγωγία: Οχλαγωγία, όχλος, πανικός• προσωπικά δεν ντρέπομαι που είμαι πρόσωπο, προσωπικά θέλω να είμαι πρόσωπο• έτσι κι αλλιώς, κάποιος αργότερα πρέπει να γράψει την πραγματική σημερινή μας ιστορία.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Ρέκβιεμ για τον Τρίτο Κόσμο

 (Ρέκβιεμ για τον Τρίτο κόσμο)

Για όσα απογεύματα υπήρξανε αόρατα

Ετούτο το απόγευμα πληρώνει

Πριν από μία ώρα πέρασαν τα περιπολικά

Ακολουθήσαν τα νοσοκομειακά

Κι αυτή η άδοξη παρέλαση ακόμα να τελειώσει.

Κι ο τόπος μου μ' ενδιαφέρει

Μ' ενδιαφέρει αποκλειστικά ως τόπος•

Αριστοκράτης υπό πτώχευση

Όπως κι ο ήλιος που τον κρύβουν ματωμένα σύννεφα•

Και μ' αγριεύουν οι μορφές που δίνουν οι δημιουργοί στον Πλάστη -

Αγένεια ή συναδελφική αλληλεγγύη•

Τώρα πιο εύκολα λυπάμαι - 

Αγρότες και εργάτες γης μαζί στην εξουσία.

Αρχίζεις – τελειώνεις

Μετά το τέλος βρίσκεις πως υπάρχουν κι άλλοι δρόμοι

Θόρυβος, ρήξη χιαστών

Μάλλον δεν θα προλάβεις να τούς περπατήσεις

Όρος των Ελαιών και κλάματα

Τζαζ και πολυφωνία.

Για την ιδέα, μόνο για μιαν ιδέα

Δεκάδες ινστιτούτα παραδίδονται

Ο πόλεμος – απέναντι

Με, χωρίς, πίστη και αποκάλυψη

Θα ρθει το βράδυ, θα ρθει

Θα ρθει και θα περάσει.

Όμως τι είν' η νύχτα;

Ανάλατοι συνένοχοι, ατάλαντοι προδότες

Πιο χλιαρά τα συναισθήματα, πιο χλιαρά

Ιδεοληπτικοί μονοπωλιακοί 

Για τα εγκόσμια, για τα πολυετή φυτά

Οι σιδηροτροχιές έχουν ερωτική αξία, παραδόξως.

Και τον χειμώνα τον χορτάσαμε

Και τις κουκούλες τις χορτάσαμε

Και τα μεγάλα λόγια που τα λεν οι ζώνες ασφαλείας

Καμιά διάθεση για έρωτα μες στο πηγάδι

Καμιά αναστολή για επιπλέον δρόμο -

Μη μου μιλάτε για πατρίδες επιπόλαια

Λύκοι χειροκροτούν, λύκοι ουρλιάζουν

Εκμοντερνίζεται ο Τρίτος Κόσμος;

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Επαναλήψεις ή μέλλον;

(Επαναλήψεις ή μέλλον;)

Βρισκόμαστε ελάχιστα πριν απ' την άνοιξη και δεν έχω δύναμη να παρακολουθήσω τις επαναλήψεις οι οποίες πνίγουν το σήμερα. Άλλωστε, μεγάλωσα και μεγαλώσαμε μ' επαναλήψεις: μ' επαναλήψεις στο ποδόσφαιρο, στην τηλεόραση και στην πολιτική• κοστίζουν ελάχιστα κι εντέλει: αποδίδουν. Πορείες, δικαστήρια, συλλαλητήρια μ' αναφορές στο παρελθόν και στις χειρότερες πλευρές του τώρα (ανθρώπων, καταστάσεων, τακτικών και πράξεων)• όμως για τούς πραγματικούς δημιουργούς των ημερών μας δε μιλά κανείς, κανείς δεν ασχολείται: Η χώρα μας είναι σκεπασμένη μέχρι το λαιμό με παρελθόν και αναπνέει εισπνέοντας κι εκπνέοντας φαντάσματα - τι τραγωδία... Όχι, δεν είμαι αισιόδοξος, δεν γίνεται να είναι αισιόδοξος κανείς εχέφρων νέος πραγματικός δημιουργός.
Ρωτούν πολλοί, γιατί οι (υποτιθέμενοι) άνθρωποι τού πνεύματος δε μιλούν. Τούς απαντώ: Αν είναι με τις πράξεις και τα λόγια τους να προωθούν παρελθόν και κατασκευάσματα τής φρίκης - καλύτερα να σωπαίνουν. Αλίμονο, η διανόηση δεν είναι κάτι το επίπεδο, ούτε και μηχανή παραγωγής δράσεων και συνθημάτων  - σ' αυτό το πράγμα η λεγόμενη διανόηση τής αριστεράς έχει στην κατοχή της πέντε - έξι διδακτορικά και διαρκώς δημιουργεί στελέχη τα οποία εντέλει διαχέονται σε όλο το πολιτικό φάσμα. Ίσως δε, είναι αργά, πάρα πολύ αργά για προειδοποιήσεις. Όταν βρισκόμασταν στο πρεβαντόριο οι πάντες κάναν το κορόιδο• ελάχιστοι τότε έλεγαν πως στην άκρη από το τούνελ δεν υπήρχε οπωσδήποτε παράδεισος, αλλά ίσως μια κόλαση• η κόλαση που τώρα την βιώνουμε, κι όχι απλά ως ελληνική κοινωνία μα και ως κόσμος.
Όμως ο άνθρωπος είναι μέλλον• αναπόφευκτα ο άνθρωπος είναι μέλλον. Εγώ αυτό μονάχα έχω να σας πω• ελπίζω τώρα να καταλαβαίνετε τον ρόλο των επαναλήψεων που σας προσφέρουν, που σας τις προσφέρουν άπαντες (με τον δικό του τρόπο ο καθείς) οι σχετιζόμενοι με την εξουσία. Κι εγώ δεν ξέρω ποιον να πρωτολυπηθώ: Τούς άπιστους ή τούς πιστούς; Τούς αυτοκτόνους; Τούς παραβάτες; Τούς φονιάδες; Αυτούς που δίνουν εντολές; Τις εντολές τις ίδιες;
Την ίδια ώρα χάνονται διαρκώς για τούς ανθρώπους αυτού τού τόπου ευκαιρίες. Όχι για τον τόπο, όχι. Για τούς ανθρώπους του και ειδικά για τούς πραγματικούς δημιουργούς,  για όλους αυτούς που εξαφανίζονται εξ αιτίας των επαναλήψεων, αυτών των σημερινών επαναλήψεων οι οποίες προσφέρουν στο κοινό, αντί για αναστάσεις, τάφους. Γιατί, όπως προείπα, ο άνθρωπος είναι μέλλον, ο άνθρωπος (για να 'ναι άνθρωπος) οφείλει ασταμάτητα να προσπαθεί να είναι μέλλον• κι όχι τάφος.
Και μέλλον είναι μόνο οι δημιουργοί• μην το ξεχνάτε.
ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Μέσα στη νύχτα στρατηγός

(Μέσα στη νύχτα στρατηγός)

Απόψε μες στη νύχτα στρατηγός

Κάθομαι πάνω σε σπαστή καρέκλα σκηνοθέτη 

Μετράω υποδιαιρέσεις από το πρωί

Απ' το απέναντι μπαλκόνι με κοιτάζει μια κυρία

Φοράει σέξι νυχτικό - δεν ντρέπεται

Μου φαίνεται πιωμένη.

Υπερβολές, ή μήπως είν' αυτή μια ξεπεσμένη πορνοστάρ;

Ε, ας πιστεύει ο καθένας ότι θέλει

Δεν κάνει κρύο -παράξενο

Χειμώνας ειν' ακόμα

Χειμώνας και το πάρτι είν' ακόμα στα σκαριά

Ορχήστρα τζαζ, ποτά και μάσκες

Στο πάρκιγκ αυτοκίνητα αντίκες

Ποια είναι; Είναι ποια;

Βρίσκετ' ακόμα στο μπαλκόνι η κυρία.

Πιο κει μια λέσχη χαρτοπαικτική

Μαφία - καπιταλισμός, μαφία - σοσιαλιστικές δομές

“Μα είστε στρατηγός!”

“Μαντάμ, αλήθεια; Ω, μου είχε διαφύγει” -

Ναι, από μικρός ξεχνούσα ότι διάβαζα ταχύτατα

Μετά αυτοσχεδίαζα, δημιουργούσα θαύματα

Έβγαζα γκόμενες λέγοντας μαλακίες.

Μια μέρα βρέθηκα στο Φρίσκο

Στο Φρίσκο ή στα Σάλωνα - τι σημασία έχει;

Τότε έγραφα πρόζες για το θέατρο

Και ήταν μέρα που συνδύαζε πολλές γιορτές -

Και ποιος και τι και τίποτε

Ξέρετε: χορεύτριες κάναν στριπτίζ

Κι ένας ηλίθιος κομφερασιέ ούρλιαζε 

Τι μαλάκας!

“Κυρία μου, άλλη ερώτηση;”

“Θα πέσεις μες στα δίχτυα μου, πού θα μου πας”

“Παρντόν;”

“Τίποτα, απλώς είστε γοητευτικός”

“Λέτε;”

“Μμμ, ναι!”

“Οπότε, καληνύχτα!”

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Στον ουρανό οι τέχνες

(Στον ουρανό οι τέχνες)

Σαν βάζο από κρύσταλλο ή από πορσελάνη

Παιδιά μη σταματάτε το παιχνίδι

Τώρα ότι προλαβαίνετε, τ' ακούτε;

Τώρα, μαζί με το ηλιοβασίλεμα

(Γεια σου καρδιά μου!) -

Σαν βάζο από κρύσταλλο ή από πορσελάνη

Ή τα κομμάτια απ' αυτό•

Σαν τάματα τα πέταξες μια νύχτα στο ποτάμι.

Ξέρω, ξέρω ποιο είναι το ποτάμι

Ξέρω τα δέντρα που ακολουθούν τα χνάρια του

Βετεράνος, πολεμιστής ή ποδοσφαιριστής

Αξία σταθερή η ποντικοπαγίδα

Με λόγια λίγα, πολύ λίγα

Ντροπή, ω τι ντροπή

Να γεύονται κομμάτια σου οι παραβάτες.

Ούτ' εξουσία, ούτε προσωπικότητες, ούτε φωνές

Εμείς στον ουρανό - στον ουρανό οι τέχνες

Ας πάμε απ' τα παραδείγματα πιο πέρα

Μες στο νερό τού ποταμού

Τού ποταμού τού ίδιου

Να έχεις την αγάπη τού Θεού

Να 'χω τον εαυτό μου.

Κι ο έρωτας σκοτώνει δίχως δήμιο

Όχι, όχι μαζί

Τόσο, όσο να ζήσει κάποιος περισσότερο

Στην πηγή, δίπλα απ' την πηγή

Εκεί που βρίσκεται η όαση

Εκεί που βρίσκεται η όαση τού κάμπου.

Άδειες βροντές - άντε να φύγει ο χειμώνας

Επί τής γης, υπό τον ήλιο, υπό πίεση

Σ' ευχαριστώ που ήλθες -

Μαζί θ' ακούσουμε τις εντολές

Και τις επιστολές θα τις διαβάσουμε μαζί:

Κι ήτανε (λέει) τα κοράκια έξυπνα

Και τι μ' αυτό;

Κάποτε, κάποτε, κάποτε

Κάποτε αορίστως.

Τι να ρωτήσω να σού πω;

Και ζωντανοί, και ζωντανοί

Και δούλοι πεθαμένων

Τη γλώσσα κυβερνά η αγωνία και το άγνωστο

Αυτοπροσδιορισμοί, ετεροπροσδιορισμοί

Τι με κοιτάς;

Οι τροβαρούροι πρέπει να πεθάνουν.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Θεία Βούληση

(Θεία Βούληση)

Το αύριο το φτιάχνουνε τα παραμύθια - δεν το ξέρεις;

Άσε το αυτοκίνητο τής πίστης στο γκαράζ

Καλό είναι να δείχνεις στα συντρίμμια σεβασμό 

Πάν' από κείνα να περνάς πάντα πεζός

Και την αξία να μετράς αυτών που κρύβοντ' από 'σε

Σε πενταροδεκάρες.

Αρχαία Ρώμη, σήμερα το πρωί

Κλαδιά ελιάς φερμέν' απ' την Αρχαία Ολυμπία

Βυζαντινός βασιλικός για το απόγευμα

Θα σού μιλάνε για το παρελθόν, θα σού μιλάνε για το μέλλον

Θα σού μιλάνε διαρκώς -

Κοίτα να μάθεις πώς δημιουργούνται τα αινίγματα:

Φωνή σου, κραυγή σου

Θα σού πουλήσουνε οι άλλοι τη σιωπή με το κιλό

Και η ευθύνη για ακόμα μια φορά

Θα 'ναι δικιά σου.

Και για την ειρωνεία που 'ναι τραγωδία σού μιλώ

Σού λέω: πρόσθεσε, πρόσθεσε κι άλλα δευτερόλεπτα υπό το φως

Στο τέλος τους είν' τα εγκλήματα ανάδελφα

Το ίδιο και οι τιμωρίες -

Δεν είν' εδώ Μανχάταν

Εδώ οι ευκαιρίες κυνηγούν τις αποδείξεις τους

Εδώ η ποίηση δημοσιεύεται στις στήλες των μικρών αγγελιών

Και το στερέωμα δημιουργούνε οι αγέλες.

Γιατί εγώ γνωρίζω τι θα πει να διαλύεσαι

Να γίνεται κομμάτια η καρδιά σου

Γιατί εγώ γνωρίζω τα εγκλήματα

Που περπατήσαν πάνω στο κορμί σου.

Κάποτε θα τελειώσεις

Σου λέω ότι θα τελειώσεις κάποτε

Δειλός μη γίνεσαι

Είν' το παρόν δεμένο μ' αλυσίδες με τις μάζες

Το δρόμο που 'χεις πάρει για τον ουρανό 

Θα σού τον κόψουν

Θα είν' αργά, πολύ αργά για να μετράς τα σύννεφα

Την ώρα που θα σε μοιράζονται τα άγρια θηρία.

Απόγευμα μιας μέρας που δεν είν' απ' τις κοινές

Κινούνται κάποια αυτοκίνητα στους δρόμους

Δεν είναι τούτη η πατρίδα, η πατρίδα σου

Το μαύρο τριαντάφυλλο σού λέει την αλήθεια - δεν το πιστεύεις

Κι οι συνταγές δεν είναι συνταγές

Δεν είν' κακό να κλείνεις τις κουρτίνες πότε-πότε

Υπάρχουν ηλιοβασιλέματα που σε θαμπώνουν -

Δεν τα βλέπεις, έχεις παγιδευτεί σε ξένους γρίφους

Κρύβεσαι και ζαλίζεσαι

Και δεν υπάρχεις.

Στη θέση σου είν' κάποιος άλλος

Για σένα κάποιος άλλος ομιλεί

Φορά τη μάσκα σου

Κι αλλάζει τη δικιά σου ιστορία -

Παίζει ανέντιμα ο χρόνος τα παιχνίδια του

Παίζει, δημιουργώντας συνομοταξίες όμοιες και το ίδιο βλαβερές

Και ανατολικά και δυτικά

Και βόρεια και νότια

Και δεν υπάρχει Θεία Βούληση

Μην σε παραμυθιάζουν.

 ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ

Λίγο πριν φύγω

(Λίγο πριν φύγω)

Κλειδώνει τον χρόνο ο χειμώνας

Απομονώνει τόσα χρώματα απ' τη ζωή

Κακή ενέργεια χαρίζει ο χειμώνας -

Κι όμως η γη είναι υπέροχη

Στα όρια τής παρθενιάς της.

Θεό μαζί και διάβολο τιμούν στ' απέναντι χωριά

Τού Μωυσή οι πλάκες έσπασαν ξανά

Χτυπούν συχνά δυο-τρεις καμπάνες

Είναι πρωί; Είναι απόγευμα;

Λογοκριμένος ουρανός, μας κυβερνά

Κρατάμε όμως την πηγή -

Θλιμμένο και αυτό το τέλος τής ημέρας.

Σκύβω πάν' από ένα φλεγόμενο ρυάκι

Δεν βρίσκω την καρδιά:

Την καρδιά της - την καρδιά μου -

Δεν ήτανε ερωτική η ιστορία μας

Ούτ' έκλεινε με μουσική τα παραθύρια της  η ξωτική θεά

Έν' αεράκι όμως μάθαινε να τραγουδά

Σαν έμπαινε η νύχτα.

Θυμάμαι όμως τα κρινάκια του Επιταφίου

Τη γεύση τής μεταλαβιάς το Μέγα Σάββατο

Έχω και να τακτοποιήσω τον επίλογο

Σιγανά, με σκέψη, με στοργή

Όπως μια γάτα τα γατάκια της

Σε μια γωνιά τού δρόμου που μεγάλωσα

Σε μία σκοτεινή γωνιά -

Απ' το επόμενο πρωί

Πατρίδα μου θα είν' η απουσία.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΕΡΓΗΣ